تنها قبرستان تفکیکی جنسیتی در جهان!

ماجرای غریب گورستان ظهیرالدوله چیست؟
سه شنبه 26 دی / 2 / 663

تنها قبرستان تفکیکی جنسیتی در جهان!

گورستان ها همیشه پر از رمز و راز هستند و خاطرات و وقایع جالب و باورنکردنی در خودشان مدفون کرده اند. یکی از این گورستان های عجیب و پرماجرا، قبرستان ظهیرالدوله در تجریش است.

این قبرستان که بیشتر به خاطر مدفون بودن فروغ فرخزاد در آن معروف است؛ ویژگی عجیبی دارد. آن هم اینکه تفکیک جنسیتی شده و از نه صبح تا 12 مخصوص خانم ها و از یک بعدازظهر تا 4 مخصوصا آقایان است. مسئولان این گورستان دلیل این کار را حواشی به وجود آمده در سال های گذشته می دانند که چندان هم بی ارتباط به قبر فروغ نیست.

این جا در اصل متعلق به «صفا علیشاه» است. یکی از شاهزادگان قاجاری که به خاطر تعلق خاطر به صفی علیشاه درویش، خودش را وقف این راه کرد و سالها بعد هم انجمن اخوت را پایه گذاری کرد که آرم آن را روی بعضی سنگ قبرهای این گورستان می توانید مشاهده کنید. نام پدر صفا علیشاه، پسر ناصرالدین شاه؛ ظهیرالدوله بود و دلیل نام گذاری این آرامگاه از اینجا نشات می­گیرد.

علاوه بر دراویش این انجمن، گور افراد سرشناسی همچون فروغ، رهی معیری؛ ملک الشعرای بهار؛ روح الله خالقی، قمرالملوک، محمد مسعود و... هم در اینجا قرار گرفته است. در سالگرد ترور محمد مسعود؛ دکتر فاطمی در همینجا مورد سوء قصد قرار گرفت و جان سالم به در برد.

در گوشه دیگری از این آرامگاه؛ نزدیک به قبر موسسان ظهیرالدوله؛ خانقاهی قرار دارد که در روزهای خاصی میزبان دراویش پیرو صفاعلی است که در آن به مراسم مخصوصشان می­پردازند. البته در این ایام در گورستان به روی افراد عادی بسته است.

ظهیرالدوله کمتر شبیه بقیه آرامگاه های مرسوم است. فضایی سرسبز و پر درخت، گورهایی چند ده ساله که خراب شده اند و معماری جالب سنگ قبقرهای افراد مشهور؛ از نکات جذاب اینجا هستند. علاوه بر این، خانمی از نوادگان صفاعلی متولی این گورستانند و ماجراهای جالبی از این دراویش نقل می کنند.

در سیل معروف تجریش، تقریبا همه این گورستان زیر گل رفت که با تلاش متولیانش، دوباره به روز اول بازگشت. اما متاسفانه بخشی از این گورستان، مثل قبر صبا، زیر ساختمان بغل که سوله یک کارخانه است قرار گرفته.

بعد از سال 1356 دیگر کسی در این محل به خاک سپرده نشده و به همین خاطر سنگ قبرها شکسته و قدیمی اند. اما شاید به همین خاطر فضای گورستان حس و حال غریبی دارد؛ انگار وارد دهه 40 شده باشیم. سر در این گورستان هم واقعا زیبا، چشم نواز و خاص است. اگر دوستدار تاریخ تهرانید؛ این جا را از دست ندهید.

نویسنده: متینه ایقائی


کاربر

سلام ادرس قبرستان ظهیرالدوله درکجای تجریش واقع شده .?

پاسخ
مدیر

ظهیرالدوله گورستان کوچکی بین امام‌زاده قاسم و تجریش در شمال تهران است که مشاهیر و سیاستمداران و رجال زیادی در آن دفن شده‌اند. با کجارو همراه باشید.